Qısa cavablar
Nədir?
Qızıl yel (erizipel), sellulit, dermatofitoz (dəmrov), dırnaq göbələyi və kandidoz formaları üzrə müayinə və müalicə.
Kimlər üçün?
Dəridə kəskin sərhədli qızartı, qabıqlanan ləkələr, dırnaqda qalınlaşma və ya qat nahiyələrində qızartı olan şəxslər üçün.
Risklər?
Qızıl yel şəkərli diabet və immun çatışmazlığı fonunda ağır fəsadlar verə bilər; dırnaq göbələyi müalicəsiz yayılır.
Nə vaxt müraciət etməli
- Dəridə parlaq qırmızı, kəskin sərhədli, isti və ağrılı qızartı
- Qəfil başlayan üşütmə, titrətmə və yüksək hərarət
- Dəridə dairəvi, qabıqlanan, kənarları qabarıq ləkələr
- Dırnaqlarda qalınlaşma, rəng dəyişməsi, kövrəklik
- Dəri qatlarında qızartı və “satellit” səpkilər
- Təkrarlanan qızıl yel epizodları
Müalicə yanaşması
Qızıl yel dərinin və dərialtı toxumanın kəskin bakterial infeksiyasıdır; əsas törədicisi A qrupu beta-hemolitik streptokoklardır. Qəflətən başlayır, zədələnmiş nahiyədə kəskin sərhədli qızartı yaranır, bəzən qabarcıqlar (bullalar) əmələ gəlir, limfa damarları və düyünləri prosesə qoşula bilər.
Risk qrupları: şəkərli diabet, immun çatışmazlığı, xroniki venoz çatışmazlıq və ya limfostaz, əvvəl qızıl yel keçirmiş şəxslər. Mümkün fəsadlar: abses, flegmona, limfostaz, təkrarlanan residivlər.
Kəskin dövr keçdikdən sonra da pasiyent müəyyən müddət həkim nəzarətində qalmalıdır, çünki qızıl yel təkrarlanmağa meyllidir.
Göbələk infeksiyalarında diaqnoz klinik müayinə və lazım olduqda laborator təsdiq (yaxma, mikroskopiya, göbələk əkilməsi) ilə qoyulur. Müalicədə forma və yerləşməyə uyğun yerli və ya sistemli antifungal seçilir; rütubət, qan şəkəri və dərman rejimi kimi zəmin amillər də idarə olunur.
Dırnaq psoriazı və fiziki travma nəticəsində yaranan dəyişikliklər göbələklə səhv salına bilər. Müalicəyə başlamazdan əvvəl diaqnoz dəqiqləşdirilir.
Nə zaman gecikdirmədən müraciət etmək lazımdır: Qızartının sürətlə genişlənməsi, yüksək hərarət və titrətmə, dərinin qaralması, qabarcıq və ya yaranın əmələ gəlməsi, güclü ağrı, şüurda dəyişiklik — təxirə salınmadan müraciət tələb edir.
Bu səhifə ümumi məlumat xarakteri daşıyır və diaqnoz vasitəsi deyil. Fərdi vəziyyətiniz yalnız həkim müayinəsində qiymətləndirilə bilər.
Bu mövzuda yazılar
Qızıl yel (erizipel) nədir?
Dəridə kəskin sərhədli qızartı, isti və ağrılı şişkinlik, qəfil qızdırma — qızıl yel vaxtında müalicə tələb edir.